Доктор Умид Шоюсупов
Эндокринолог, жарроҳ
Менинг исмим Умиджон Шаюсупов. Мен 17 йиллик тажрибага эга эндокринолог ва жарроҳман. Тошкентдаги LEVELMED клиникасида ишлайман.
Кўпчилик шифокорлар имконсиз деб ҳисоблайдиган иш билан шуғулланаман: 2 тур қандли диабети бор беморларга ремиссияга эришишда ёрдам бераман. Ремиссия — қондаги қанд дорисиз меъёрга қайтадиган ҳолат. Шунингдек, эркакларда тестостерон етишмовчилиги, семириш ва метаболик синдромни даволайман.
Лекин мен фақат даволамайман — тушунтираман. Халқ маслаҳатлари тилида эмас, ҳақиқий тадқиқотлар тилида. Чунки ишонаман: ўз касаллигининг механизмини тушунадиган бемор шунчаки буюрилган дорини ичадиган беморга қараганда яхшироқ даволанади.
2008
Тошкент педиатрия тиббиёт институтини тамомладим. Кейин эндокринология бўйича ординатурада ўқидим.
2010–2017
Республика ихтисослаштирилган эндокринология илмий-амалий тиббиёт марказининг диабетик оёқ бўлимида ишладим. Бу — Ўзбекистондаги эндокринология бўйича бош муассаса. У ерда назоратсиз диабет нимага олиб келишини кўрдим: ампутациялар, кўрлик, буйрак етишмовчилиги.
Айнан ўша ерда тушундим: бу асоратларнинг аксариятининг олдини олиш мумкин эди. Агар бемор билганида. Агар шифокор тушунтирганида.
2017
Умумий жарроҳлик бўйича ихтисосликни олдим ва Бухоро эндокринология диспансерининг бош шифокори бўлдим.
2019 йилдан
Тошкентдаги LEVELMED клиникасида қабул қиламан.
2 тур қандли диабет ремиссияси
2 тур қандли диабет билан келган беморга биринчи айтадиган гапим: бу ҳукм эмас. Йирик клиник тадқиқотларга кўра, беморларнинг 40–50 фоизи ремиссияга эришиши мумкин — бунда қанд туширувчи дориларсиз HbA1c (гликирланган гемоглобин) 5,5 фоиздан паст бўлади. Ҳаммада ҳам эмас ва дарҳол ҳам эмас. Лекин бунга ҳақиқатан эришса бўлади.
Ёндашувим далилларга асосланган тиббиётга таянади: гликемик юкни ҳисобга олган овқатланиш, овқатдан кейинги жисмоний фаоллик, инсулинрезистентлик билан ишлаш, ички (висцерал) ёғни камайтириш. Ҳеч қандай сеҳр йўқ — фақат тадқиқотларда тасдиқланган ва ишлайдиган механизмлар.
Диабет бўйича Миллий марафонни олиб бораман: беморларга анъанавий ўзбек таомларини қанд кўтарилмайдиган қилиб тайёрлашни ўргатаман. Чунки диабетдаги парҳез — сомса ва шўрвадан умрбод воз кечиш эмас. Бу уларни тўғри тайёрлай билишдир.
Эркакларда тестостерон ва андропоз
35–65 ёшдаги эркаклар учун махсус қабул олиб бораман. Ёшга йўйиладиган чарчоқ. Стрессга тўнкаладиган либидо пасайиши. Вазн ортиши, асабийлик, ҳолсизлик — буларнинг барчаси шунчаки «ҳаёт» эмас, андроген етишмовчилигининг оқибати бўлиши мумкин.
Тўлиқ гормонал текширувсиз даво буюрмайман. Ҳеч қачон. Чунки ташхиссиз даволашнинг оқибатларини кўрганман. Даволашдан олдин сабабини тушуниш керак.
«Тестостерон мактаби» YouTube каналимда тестостерон ҳақидаги афсоналарни таҳлил қиламан, механизмларни тушунтираман ва ҳақиқий тадқиқотлар ҳақида гапираман. Рекламасиз ва сизни қўшимчалар харидорига айлантирмасдан.
Семириш ва метаболик синдром
Семириш — ирода заифлиги эмас. Бу эндокрин касаллик. Йиллар давомида ўзи озишга уриниб, уддалай олмаган беморлар билан ишлайман. Улар дангаса бўлгани учун эмас, балки сабабни эмас, аломатни даволагани учун озолмаган.
Халқаро стандартларга асосланган даволаш усулларини қўллайман.
Предиабет
Агар сизда предиабет бўлса — менга мурожаат қилиш учун энг тўғри пайт. Чунки бу босқичда ҳаммасини ҳали ортга қайтариш мумкин. Тадқиқотларга кўра, тўғри турмуш тарзи диабетга ўтиш хавфини 58 фоизга камайтиради.
2 тур қандли диабетни даволаб бўладими?
Тиббиётда «даволаб бўлади» деган сўзни эҳтиёткорлик билан ишлатиш керак. Лекин 2 тур қандли диабет ремиссияси — дорисиз HbA1c (гликирланган гемоглобин) 5,5 фоиздан паст бўлган ҳолат — ҳақиқатан эришса бўладиган натижа. Мен айнан шунга ихтисослашганман.
Тестостеронни уколсиз ошириш мумкинми?
Етишмовчиликнинг сабаби ва даражасига боғлиқ. Айрим ҳолларда — ҳа. Лекин аввал ташхис керак. Мен ҳаммага бирдек рецептларга ишонмайман. Таҳлилларга ва сабабни тушунишга ишонаман.
2 тур қандли диабетда қандай парҳез керак?
Бутун умр риоя қила оладиганингиз. Бир ойлик қаттиқ парҳез эмас, ундан кейин ҳаммаси қайтиб келади. Бу гликемик юки паст, оқсил, ёғ ва углеводлар тўғри нисбатда бўлган овқатланиш. Марафонда анъанавий ўзбек таомларини шунга қандай мослашни кўрсатаман.
Тестостерон етишмовчилиги борлигини қандай билсам бўлади?
Таҳлил топширинг. Чарчоқ, либидо пасайиши, асабийлик каби белгилар кўп сабабларнинг оқибати бўлиши мумкин. Тестостерон ҳақида гапириш учун ҳис-туйғулар эмас, рақамлар керак.
Диабетда озиш мумкинми?
Нафақат мумкин — зарур. 2 тур қандли диабетда вазнни 10–15 фоизга камайтиришнинг ўзи айрим ҳолларда ремиссияга олиб келади. Бу DiRECT, Newcastle ва CMNT тадқиқотларида кўрсатилган. Беморлар билан ишимни айнан шу тамойил асосида қураман.
Бошқа шаҳар ва давлатлардан беморларни қабул қиласизми?
Ҳа. Менга Ўзбекистоннинг бошқа вилоятларидан, Қозоғистон ва Россиядан ҳам келишади.
LEVELMED клиникаси
Тошкент ш., Шайхонтоҳур тумани, А. Навоий кўчаси, 21В
Мўлжал: «Пахтакор» метро бекати, «Панорама» кинотеатри
Телефон: +998 71 241-28-11, +998 97 434 35 36
Душанба – шанба, 08:00–11:00
Телефон: +998 97 434 35 36